De laatsten zullen de eersten zijn. Gods barmhartigheid overtreft ons idee van gerechtigheid.
Eucharistieviering in de kerken van de H. Bernadette (Schiebroek) en de H. Hildegardis (Rotterdam Noord), zondag 20 september 2026, om 09.30 en 11.00 uur (Hildegardisfeest), door plebaan Michel Hagen. A.M.D.G. – I.H.S.
Preek: A2026DHJ25A
Lezingen
E.L: Jesaja 55, 6-9
Psalm: Ps. 145 (144), 2-3, 8-9, 17-18
T.L: Filippenzen 1, 20c-24. 27a
All. Vers. Cf. Handelingen 16, 14b
EV: Matteüs 20, 1-16a
Homilie
We vieren dit weekend in onze federatie twee feesten, met twee heiligen. De heilige Lambertus in Kralingen en de H. Hildegardis hier in Rotterdam Noord. Beide heiligen hebben hun kerkelijke datum op 17 september en beide parochies vieren hun feest op deze zondag.
Wanneer ik naar het Evangelie kijk dat op deze 25e zondag door het jaar A wordt gelezen, dan kunnen we rustig zeggen dat beide heiligen werkers van het eerste uur zijn. De H. lambertus, in Maastricht geboren rond het jaar 650, volgde tot zijn tienerjaren zijn opleiding aan het hof, maar kwam meteen daarna onder toezicht van bisschop Theodardus van Maastricht. Lambertus was jong, pas 32 toen hij bisschop van Maastricht werd.
Bij de H. Hildegard is het nog sterker. Zij werd in 1098 geboren te Bermersheim bij Alzey in de deelstaat Rijnland-Palts. Als achtjarig meisje werd zij toevertrouwd aan de zorgen van de benedictinessen op de Disibodenberg. Als zij 38 jaar oud is, in 1136 volgt zij er haar leermeesteres, Jutta van Sponheim († 1136; feest 22 december) op als abdis. Vervolgens sticht zij tussen 1147 en 1150 nabij Bingen het klooster Rupertsberg. In 1165 voegt zij daar de stichting van het klooster te Eibingen in de buurt van Rüdesheim aan toe.
Werkers van het eerste uur, die de hitte van de dag hebben gedragen. Dat brengt ons bij het evangelie van vandaag. Het haat over een bijzondere landeigenaar. Beeld van God de Vader. Waar gaat het de landeigenaar om? Je zou kunnen verwachten dat het om de winst van de oogst gaat; hij wil die dag zoveel mogelijk oogsten. Dat zullen de werkers ook denken. Maar voor deze landeigenaar zijn de werkers belangrijker dan de oogst. Het gaat de landeigenaar niet om het geld, hij zoekt een geschikte aanleiding om goed te doen. Dat hoorden we aan het einde, als hij zegt: “Ik wil aan degene die het laatst gekomen is, evenveel geven als aan u. Mag ik soms met het mijne niet doen wat ik verkies of zijt ge kwaad, omdat ik goed ben’?
Het is een bijzondere landeigenaar, hij vindt zijn werkers belangrijker dan de oogst, hij vindt goed doen aan de werkers belangrijker dan winst. Toch zijn die werkers ook bijzonder. Ik moet dan wel eens denken aan kinderen die een potje voetbal spelen en partijtjes kiezen. De beste spelers worden het eerst gekozen. Van degene die het laatst gekozen wordt, verwachten ze niet veel. Je moet wel heel graag mee willen doen om te blijven staan wanneer je altijd als laatste wordt gekozen.
Zo is het ook met deze werkers van twaalf uur, drie uur en vijf uur in de middag. Staan ze daar de hele dag op de markt te wachten in de hoop dat er toch iemand komt om ze te huren? Durven ze niet naar huis met lege handen? Weer niets verdiend die dag … Hebben ze de hoop niet opgegeven, is het hopen tegen beter weten in, of is het eerder wanhoop? Hoe dan ook; ze zijn op de markt blijven wachten tot vijf uur ‘s-middags toe. De landeigenaar is terecht verbaasd en blij tegelijk. Aan hen kan hij echt goed doen.
Met deze parabel wil Jezus ons iets leren over God de Vader en onze relatie met God? Zijn we contractwerknemers? Dan lijken we een beetje op de Farizeeën die precies weten wat de Wet van Mozes voorschrijft. Daar houden zij strikt aan vast en gaan ervan uit dat God zich er ook strikt aan houdt. Contractwerknemers van het Oude Verbond en van het Nieuwe Verbond. God geeft wat Hij beloofd heeft. Die ene denarie is alles wat je nodig hebt.
Maar ben je er later pas bijgekomen, wel of niet door jouw schuld; was het verlangen naar God er altijd al bij jou, maar kwam er niemand die je bij de hand nam en je uitnodigde. Dan lijk je op een werker van negen of twaalf, drie of vijf uur. Dan zegt God tegen je, kom naar mijn wijngaard, kom in mijn dienst, Ik geef je wat billijk is, vertrouw Mij. Het betekent dat wij heel ons leven tot in het laatste uur dat vertrouwen in God moeten behouden.
Maar misschien hebt u helemaal niet het idee dat u voor God werkt, niet bezig bent met de oogst van Gods wijngaard. Toch, in alles wat u voor een ander doet zonder daar zelf beter van te worden, ziet God iets dat u voor Hem doet. Het is nooit te laat om daarmee te beginnen. Durf de hoop vast te houden.
De parabel die Jezus ons vandaag voorhoudt kan je vertalen naar onze tijd in het sociaal ondernemen. Het weerspiegelt een andere levenshouding, een andere rangschikking van waarden. Deze parabel van Jezus kun je direct toepassen in onze samenleving. Maar bij hem komt er altijd een dimensie bij: Hij gaat steeds uit van God zijn Vader. God de Vader is zijn inspiratiebron.
Zoals de Katholieke Kerk een heel duidelijke visie heeft op de natuur, op het milieu, denk aan Laudato ‘Si, en dat altijd in verband ziet met God als Schepper, zo heeft de Katholieke Kerk ook haar sociale leer. Daarin is ondernemen en werken altijd verbonden met een gelovige levenshouding, waarbij we niet leven om te werken, maar op de eerste plaats leven voor God en de naaste. Werken zonder relatie met God en de naaste verliest zijn ziel.
De parabel die Jezus ons vandaag voorhoudt leert ons veel over God de Vader. Jezus houdt ons een spiegel voor ons eigen leven voor en Hij inspireert het sociaal ondernemen in deze tijd. Tegelijk geeft Hij troostvolle woorden wanneer we het gevoel hebben te laat te zijn ingestapt in het werken voor zijn Wijngaard, want bij Hem zijn we nooit te laat. Amen.
Voorbede
Gods barmhartigheid overtreft onze verwachtingen, daarom bidden wij vol vertrouwen:
Wij bidden voor de Kerk, voor paus Leo, voor kerkelijke functionarissen en kerkelijke rechters, dat zij navolgen wat Jezus in het Evangelie leert, de weg die Gods barmhartigheid ons wijst, vragen wij dat de Heilige Geest in alles onze leermeester is. (Laat ons [zingend] bidden):
Wij bidden voor onze wereld en cultuur, die veelal draait om eigenbelang, om winst, macht en invloed, dat een doorbraak mag komen in oprechte zorg voor de naaste, voor passend werk en inkomen, voor een menswaardig bestaan voor iedereen. (Laat ons [zingend] bidden):
Wij bidden voor onze parochies en onze parochiekernen, dat we zelf in de spiegel durven kijken die Jezus ons voorhoudt, dat we angst en jaloezie overwinnen, dat we werken aan verbondenheid en niemand uitsluiten van onze liefde en aandacht. (Laat ons [zingend] bidden):
Wij bidden voor gezinnen, voor echtparen en alleenstaanden, voor ouders en grootouders, kinderen en kleinkinderen, dat we in onze gezinnen recht en rechtvaardigheid weten te vervolmaken met liefde en barmhartigheid. (Laat ons [zingend] bidden):
Intenties