In deze vredesweek mag onze aandacht uitgaan naar gerechtigheid en vrede. In de Eucharistie zoeken we Christus die de bron van die vrede is.
Eucharistieviering in de parochie van de federatie H. Laurentius (RRM), in de kerk van de H. Liduina (Hillegersberg) en de gemeenschap van Overschie, zondag 21 september, om 09.30 en 11.00 uur, door plebaan Michel Hagen. A.M.D.G. – I.H.S.
Preek: C2025DHJ25C
Lezingen
E.L.: Amos 8, 4-7
Ps.: Ps. 113 (112) 1-2, 4-6, 7-8
T.L.: 1 Timóteus 2, 1-8
All.: 1 Samuël 3, 9; Johannes 6, 69b
Ev.: Lucas 16, 1-13
Homilie
In deze laatste week van september, van 20 tot 28 september is het de Vredesweek. Het thema voor dit jaar 2025 van Pax Christi Internationaal luidt: “Aan Hem hebben wij rekenschap af te leggen” een tekst uit de brief aan de Hebreeën (4,13). In Nederland is dit vertaald met: ‘Niets doen is geen optie.’
Maar er is in september meer te doen. Op 1 september was er de ‘Mondiale Dag van Gebed voor de Zorg van de Schepping’. En eind september is er de dag van de migrant en de vluchteling. Die is in dit jubeljaar verplaatst naar begin volgende maand in het weekend van 4/5 oktober.
Deze drie thema’s komen terug in de brief die de Nederlandse bisschoppen hebben geschreven, waarmee ze aansluiten bij de oproep van Paus Leo om te bidden om vrede. Ze eindigen hun brief met deze woorden: “Inzet voor vrede en veiligheid gaat gepaard met gebed. Samen met u bidden we voor duurzame vrede en steun voor allen die lijden onder onrecht en geweld”.
De lezingen van deze zondag lenen zich om bij deze thema’s stil te staan. De profeet Amos in de eerste lezing windt er geen doekjes om: “Hoort toe, gij die de armen verdrukt en de misdeelden in het land verdelgt, gij die redeneert: ‘wanneer is de nieuwe maan voorbij?’ dan kunnen we ons koren verkopen, ‘En wanneer de Sabbat?’ dan kunnen we ons graan uitstallen. Dan verkleinen wij de korenmaat, dan verhogen wij de prijs en bedriegen wij met een vervalste weegschaal”.
In onze tijd zou Amos mogelijk dit zeggen: “Hoort, gij die oorlog voert met valse voorwendsels, die de slachtoffers niet telt, die bombardeert en vernietigt. Hoort, gij die uw eigen bevolking voorliegt, die het nieuws manipuleert en de rechtspraak naar uw hand zet. Hoort, gij die uit bent op macht en winst, die liegt alsof het gedrukt staat. De slotzin van Amos kan hetzelfde blijven: De Heer heeft gezworen bij de heerlijkheid van Jakob: ‘Geen van hun daden zal Ik ooit vergeten!
Hoe is het toen in die tijd van Amos met Israël gegaan. Amos profeteerde rond het jaar 750. Amos maakte het nog mee; 18 jaar later, in 732 werd Israël, dat zo welvarend was, maar alles wat recht was krom had gebogen, onder de voet gelopen door het Assyrische rijk. De Heer heeft gezworen bij de heerlijkheid van Jakob: ‘Geen van hun daden zal Ik ooit vergeten!
Het religieuze bestaansrecht van Israël is niet het recht een volk te zijn. Volken komen en gaan, assimileren en veranderen. Zo verloopt de evolutie in de geschiedenis. Het bestaansrecht van Israël is gelegen in het Volk van God zijn uit de oude Verbonden. Alleen als zij leeft naar het Verbond, als het Gods Naam hoog houdt in recht en barmhartigheid, in een zuivere en oprechte eredienst, alleen dan kan het een beroep doen op Gods bescherming. Zo niet dan verliest het die.
Vanuit Jezus gezien gaat het nog verder, Hij zegt in het Evangelie van Johannes: “Wie weigert in de Zoon te geloven zal het leven niet zien; integendeel, de toorn Gods blijft op hem.”
Dit woord kan je toepassen op de hele mensheid. In de Zoon geloven betekent Hem helemaal accepteren, heel zijn manier van leven, zijn voorbeeld van liefde, zijn leer, zijn oproep tot vergeving; kwaad niet met kwaad, maar met goed beantwoorden. Niet alleen een dogmatisch catechismus geloof volstaat, hoe belangrijk de leer ook is, het zal uiteindelijk gaan om de vraag of we Hem hebben nagevolgd, of we de hongerigen hebben gevoed, de naakten gekleed en de vluchtelingen opgevangen. Een wereld die dat inderdaad doet, mag rekenen op Gods zegen, zo’n wereld komt tot leven. Een wereld, een land, een regering, een volk, een partij die dat niet doet; daarvan zegt Jezus: “De toorn Gods blijft op hem”.
Zalig het volk dat doet wat God behaagt, het zal Gods zegening ontvangen. Wee het volk dat het recht krom maakt en zich niet stoort aan Gods geboden; Gods toorn zal blijven.
Wat is dan die toorn Gods? Die wordt zichtbaar in de vicieuze cirkel van het kwaad, van geweld, van haat; Als God afwezig is, blijft het kwaad dominant. Wie Gods barmhartigheid afwijst en er niet aan meedoet, kiest daarmee voor de hardheid, voor het recht van de sterkste. Dan is het wachten tot er een sterkere komt en vervolgens delf je het onderspit.
De bisschoppen vragen in hun brief aandacht voor vrede en veiligheid, voor gebed. Ze citeren de paus die stelt dat oorlogen de problemen niet oplossen maar vergroten. Hij roept op de weg in te slaan naar ongewapende en ontwapenende vrede.
In het Evangelie zegt Jezus: “Wie betrouwbaar is in het kleinste is ook betrouwbaar in het grote; en wie onrechtvaardig is in het kleinste is ook onrechtvaardig in het grote. Zijt ge dus niet betrouwbaar geweest met betrekking tot de onrechtvaardige mammon, wie zal u dan het waarachtige goed toevertrouwen?
Aan wie zal God zijn Koninkrijk, zijn vrede, zijn Beloofde Land geven? Niet aan hen die het recht verkrachten. Maar die vraag moeten we in de eerste plaats ook over onszelf stellen. Amen.
Voorbede
Wij bidden tot God die barmhartig is.
Wij bidden voor de Kerk en voor alle gelovigen, wij vragen Gods genade opdat wij onvermoeid blijven bidden en ons blijven inzetten voor vrede en gerechtigheid, voor barmhartigheid en zorg voor de schepping. (Laat ons [zingend] bidden):
Wij bidden voor alle politiek-verantwoordelijken, om de wijsheid van het Evangelie, om barmhartigheid en vindingrijkheid, om kracht in gerechtigheid. Voor hen die lijden onder de gewapende conflicten, dat er spoedig uitkomst voor hen zal zijn. (Laat ons [zingend] bidden):
Wij bidden voor onze parochie en onze parochiekernen, om trouw in de kleine dingen, trouw in geloof en liefde, met oog voor de ander en zorg voor de naaste; om eenvoud en de innerlijke vrijheid die nodig is om Gods wil te doen. (Laat ons [zingend] bidden):
Wij bidden voor gezinnen; voor alleenstaanden en echtparen, ouders en grootouders, kinderen en kleinkinderen; we vragen Gods hulp dat een nieuwe generatie mag opgroeien die de vicieuze cirkel van het kwaad weet te doorbreken en zo mag leven in Gods vrede. (Laat ons [zingend] bidden):
Intenties