U kent ze wel, tv-programma’s over emigrerende Nederlanders. Hoe zou het zijn gegaan als een paar duizend jaar geleden zo’n uitzending gewijd was aan Abraham, die toen nog Abram heette? Beste mijnheer Abram, kunt u iets vertellen over het land waar u heen gaat? “Het spijt me”, zegt Abram; “Ik weet niet waar ik heenga”. O, u gaat een wereldreis maken? Hebt u het hier wel gezien? Zoekt u het avontuur? “Nee, ik ben helemaal niet op avontuur gericht”. Maar waarom gaat u dan op weg? “Omdat God me roept”, zegt Abram (Gen. 12, 1-4a).
Abram hoort een stem, diep in zijn hart of vanuit de hoge hemel, een stem liefdevol of krachtig, hoe die stem ook was, één ding weet hij zeker, het is niet zijn eigen idee of verlangen, niet zijn wil tot zelfontplooiing of wat dan ook; het is Gods stem, en die zegt: “Trek weg uit je land en ga naar het land dat Ik je wijzen zal”.
Is dat niet heel bijzonder? Dat Abram die stem verstaat, maar ook dat hij gaat. Eén van de moeilijkste dingen voor ons mensen is luisteren, echt luisteren, horen wat de ander wil zeggen, in plaats van te horen wat ik denk dat de ander wil zeggen. Luisteren vraagt bescheidenheid, zodat jouw mening niet alles overheerst. Luisteren vraagt geduld, zodat je de ander laat uitspreken. Luisteren vraagt een ruim hart, waardoor je de ander laat zijn wie hij of zij is. Luisteren betekent: jij mag er zijn. Luisteren betekent: niet bij voorbaat oordelen, geen vooroordelen, want die verhinderen het luisteren. Het is horen wat er achter de woorden schuil gaat. Echt luisteren is een kunst op zich.
Abram is iemand die echt luistert, want hij verstaat de meest bijzondere stem, Gods stem. Wil je die verstaan, dan moet je eigen innerlijke stem tot rust komen, het roepen en soms schreeuwen van je eigen verstand, je eigen idee, wil, verlangens, behoeften en dromen. Pas als zij stilvallen, kan die stem van God klinken in je hart. Zo bijzonder is Abram. Hij luistert en verstaat wat God wil. Hij vertrouwt op die stem en zo durft hij het onmogelijke aan, God maakt de onmogelijke belofte mogelijk: “Ik maak van jou een volk, talrijk als de sterren aan de hemel en de zandkorrels aan het strand”.
Komende zondag horen we ook over de drie leerlingen die met Jezus naar boven mogen op de berg, de plek waar je dichter bij God bent, waar je iets van de hemel kunt ervaren (Matteüs 17,1-9). Er gebeurt net zo iets als bij Abram. God spreekt, de hemel gaat open, en vanuit een donkere wolk klinkt een stem. Hij zegt: “Dit is mijn Zoon, de Welbeminde, in wie Ik mijn welbehagen heb gesteld; luistert naar Hem”. Het is een vervolg op de eerste lezing van Abram. Wil je weten wat God tot je zegt? Luister naar Jezus. Wil je weten wat echt waar is? Luister naar Jezus. Wil je de weg vinden naar het beloofde land, het Rijk van God dat Hij ons wil geven? Luister naar Jezus.
Echt gelovig vertrouwen, begint met luisteren. Horen wat God tegen je zegt. Verdiep je in de woorden van Jezus, dan kom je gemakkelijker op het spoor wat God van je wil. Vertrouw eerst op Jezus, en daarna pas op al die anderen. We gaan op weg, luisterend en vol vertrouwen.
Pastoor Michel Hagen