Wat zegt het woord zachtmoedigheid ons nog? Wanneer ik google op dit woord, dan kom ik uit bij een encyclopedisch woordenboek of bij enkele min of meer geloof gerelateerde sites. Nergens zie ik een gewoon krantenartikel of nieuwsitem waarin het woord zachtmoedig of zachtmoedigheid wordt gebruikt. Wie gebruikt zulke woorden nog in onze tijd? Zachtmoedig is een vertaling van het Griekse woord ‘praeis’, dat in het Latijn is vertaald met ‘mites’. Het betekent zoiets als zachtaardig, dat is zacht van gemoed, zacht van aard; een zacht mens.
Deze woorden zijn in onze tijd vrijwel uit ons spraakgebruik verdwenen. Hoe komt dat? U kunt het wel raden. De zachte krachten zijn in de wereld nauwelijks in tel. Dan gaat het om alles wat op nederigheid duidt, op dienstbaarheid, op mildheid, op volgzaamheid of inschikkelijkheid. Zulke eigenschappen vinden we wel fijn als een ander ze heeft. Als een ander meegaand is en toegeeflijk, zacht van karakter en vriendelijk, waarderen we dat wel. De vraag is echter of we het ambiëren voor onszelf.
Kijk je naar de reclame, dan gaat het er vaak om dat jij snel bent, flitsend, eigenzinnig, assertief, de wereld draait om jou, je weet wat je wilt, je maakt je eigen leven, jij bent het die het bepaalt, het is jouw wereld, grijp je kansen, zorg dat je vooraan staat. De werkelijkheid is heel anders, je bent één van de velen, je hoort in veel dingen bij de middenmoot. Je bepaalt niet alles zelf, de meeste dingen komen op je af en daar moet je het mee doen. Het is een wereld van illusies die we voortdurend met de reclame over mensen uitstorten en waardoor we de nuchtere werkelijkheid enigszins vergeten. In die roeswereld passen geen woorden als eenvoud, vergevingsgezindheid, mildheid, zachtmoedigheid, tevredenheid, volgzaamheid of vriendelijkheid. Dus is het logisch dat de woorden langzaam uit het spraakgebruik verdwijnen, want we koesteren veelal de commerciële wereld waarin deze begrippen geen plaats hebben.
Jezus leert ons: “Alles, wat gij wilt dat de mensen voor u doen, doet dat ook voor hen. Dat is Wet en Profeten (Matteüs 7, 12).” Dat gaat over doen en over hoe we er voor elkaar zijn. Vinden wij het fijn als een ander niet agressief is, wees dan zelf niet agressief. Vinden we het fijn als een ander niet voordringt en rustig zijn of haar beurt afwacht, doe dan hetzelfde. Waarderen we een vriendelijk woord van de ander, wees dan zelf vriendelijk et cetera.
We mogen best een keer een gedachten-oefening doen en nadenken over wat ik in de ander waardeer. Kan ik daar iets van leren, kan ik iets goeds van die ander overnemen? Dat gaat misschien in tegen onze tijdgeest, want daar zeggen we: “wees vooral jezelf” “probeer niet een ander te zijn” “ontdek je eigen talenten” enzovoort. Dat is in zekere zin ook waar, maar hoe ontdek je je eigen talenten? Door te oefenen, door rond te kijken, dan weet je ook wat waardevol is en wat bijdraagt aan het geheel.
Welk woord mag ons inspireren, welke houding van Jezus zouden we ons eigen willen maken? We vragen het aan de heilige Geest; het mag een volgende stap zijn in de navolging van Christus.
Pastoor Michel Hagen