Ik tel zo’n 1281 woorden in de Bijbel die iets met heilig te maken hebben. Heilig, heiligheid, heiliging, heiligdom etc. Wat betekent ‘heilig’ nog voor ons? Is heilig worden nog wel een thema in onze tijd? Waar denkt u aan bij het woord ‘heilig’? Denkt u dan aan een heiligenbeeld, waarbij een heilige vroom omhoog kijkt? Of denkt u aan bekende hedendaagse heiligen? Maximiliaan Maria Kolbe, Moeder Teresa, Paus Johannes Paulus II?
In de Bijbel lezen we dat heilig niet alleen te maken heeft met de tempel, de eredienst of cultische reinheid, maar ook alles te maken heeft met de naaste: “Wees heilig, want Ik, de Heer uw God, ben heilig. Wees niet haatdragend tegen uw broeder. Neem geen wraak op een volksgenoot en koester geen wrok tegen hem. Bemin uw naaste als uzelf. Ik ben de Heer” (Leviticus 19, 1-2, 17-18).
Is dit heilig zijn in de Bijbel net zoiets als wat we tegenwoordig onder een goed mens verstaan? Nee, dat is te simpel gedacht, omdat het woord ‘goed’ al niet meer duidelijk is. Sommigen vinden dat je goed doet als je een vrouw met een ongeplande zwangerschap naar een abortuskliniek verwijst. Of als je iemand die bang is voor de dood en de aftakeling, naar een euthanasie-arts verwijst. Sommigen vinden ook dat je een goed mens bent als je ijvert voor de Drion-pil, een zelfdodingspil, als je vindt dat het leven mooi genoeg is geweest en het niet meer hoeft.
Vanuit een Christelijke ethiek vinden we goed, als je een vrouw met een ongeplande zwangerschap helpt om het kind geboren te laten worden en moeder en kind helpt, en vaak ook de vader. Goed is vanuit een gelovige benadering, dat je iemand die bang is voor de aftakeling nabij blijft en zorgt dat iemand niet door de eenzaamheid naar de dood gaat verlangen en niet door de pijn een einde aan zijn leven wil maken.
Het woord ‘goed’ is al lang niet meer eenduidig. Het lijkt soms zo, maar wat in onze tijd politiek correct ‘goed’ is, stemt niet meer overeen met wat wij goed noemen in navolging van Christus. Goed heeft bij ons met heilig te maken en heilig heeft met God te maken die goed is voor ons en voor onze naaste en van ons vraagt dat wij goed zijn voor de naaste zoals God dat is.
Heiligheid in de ogen van Jezus is niet alleen dit of alleen dat. Niet alleen heilig door de sacramenten te ontvangen, te bidden, trouw te zijn aan wat de Kerk voorhoudt en verbonden te blijven met de geloofsgemeenschap. Ook niet alleen door goed te zijn voor de naaste op de manier van Jezus. Die twee horen voor Hem bij elkaar. Heilig is voor Hem zowel het één als het ander. Je band met God én met de naaste. Daar zit voor Hem de volmaaktheid. Dit is geen volmaaktheid als een ivoren toren waar de anderen bewonderend naar moeten opzien, maar is meer, zoals paus Franciscus steeds opnieuw herhaalt, volmaaktheid door de ander nabij te zijn, met de ander op weg te gaan, de fouten van de ander te verdragen en door alles heen te blijven beminnen. Die volmaaktheid hebben we niet uit onszelf. Om daartoe inspiratie en kracht op te doen moeten we naar Hem toe gaan, om steeds weer een stap of een stapje te zetten in navolging van Christus.
Pastoor Michel Hagen